ESPERANTO-TEATRO

��

mybb@mybb.ru (��) — Sat, 27 Feb 2016 13:37:23 +0300

�� , �� - �� . �� , � �� . �� , � � ��, �� , �� , � �� . �� , �� , � �� . �� , � � ��. ��-�� , �� : http://fatimagiya.ru/ , �� .

�� !

mybb@mybb.ru (A.V.) — Wed, 13 Jun 2012 15:32:15 +0400

�� ...

War of Islands

mybb@mybb.ru (Corwin) — Fri, 29 Aug 2008 17:46:10 +0400

�� - �� - http://www.warofislands.net/index.php?ref=2107
�� -�� : �� , �� , �� !
�� , �� , �� , ��

??

mybb@mybb.ru (A.V.) — Thu, 17 Apr 2008 08:38:22 +0400

�� !
�� -�� ...
�� .

Teatra spektaklo dum la 13-a Internacia E-festivalo �Velura sezono�

mybb@mybb.ru (A.V.) — Sun, 21 Oct 2007 05:39:36 +0400

Sceno de la spektaklo

1

mybb@mybb.ru (A.V.) — Sat, 29 Sep 2007 07:00:17 +0400

______________

Eble indas fari bonhumoran lokon

mybb@mybb.ru (Jefim) — Sun, 05 Aug 2007 01:30:56 +0400

Dankon por la propono. Nun mi preparas min por veturo al RET. Post RET mi okupigxos pri tio. Cxu vi estos tie?
Jefim

Vizito de eksterlandaj gastoj al la teatra E-studio

mybb@mybb.ru (Jefim) — Sun, 05 Aug 2007 01:24:33 +0400

Saluton, Violkora!
Dankon, ke vi partoprenas la forumon.
Kiu vi estas? De kie?
Amike - Jefim

Eble indas fari apartan rubrikon pri pupteatroj

mybb@mybb.ru (Jefim) — Fri, 27 Jul 2007 02:59:34 +0400

Mi konsentas kun vi ambaux.
Ankaux mi pensas, ke estas tro da rubrikoj kaj penos mallongigi la temaron.
Aliflanke pupteatroj en esperanto estis tre aktivaj, cxar la Internacian festivalon de pupteatroj kreis esperantistoj. Rezulte esperanto estas unu el oficialaj lingvoj de la Internacia pupteatra Asocio.
Mi antauxnelonge telefonparolis kun cxefregxisoro de kieva pepteatro Sergej Jefremov, cxar volis inviti lin al la Velura sezono-13. Mi petos lin skribi pri E-pupteatroj al la forumo
Jefim

teatrajxo

mybb@mybb.ru (Valentin_Melnikov) — Tue, 19 Jun 2007 12:01:06 +0400

Jefim en alia subforumo demandis, cxu mi havas iun proponeblan teatrajxon.
Mi pripensis - k subite rememoris, ke iam mi tradukis el la pola "Lunan nokton" de St.Lem.
Iam gxi estis presita en "Literatura skatolo", nun legeblas cxe
http://www.esperanto-mv.pp.ru/Arkivoj/Fantastiko/Luna_nokto.html
Miaopinie gxi aparte tauxgas por E-teatro, cxar:
- estas nur tri aktoroj,
- tute ne bezonatas sceneja ekipajxo.

Eble oni povas sonregistri gxin k poste disvastigi diskon?

teknika propono

mybb@mybb.ru (Valentin_Melnikov) — Mon, 18 Jun 2007 12:04:56 +0400

Jefim ��(�):

Dankon, Valentin, por la registrigxo kaj propono.
Cxu vi havas iun sketcxon, vian aux ne?
Jefim

"Do, kiel mi supozis, pri la unua punkto ni samopinias!" (c) malnova politika anekdoto

Cxu do vi realigos mian teknikan proponon?

Ankaux alia teknikajxo gravas miaopinie: estas neoportune citi la enskribon, al kiu mi replikas. Pli bonas fari kiel en jam menciita "e-novosti". Nemalbone estus ankaux auxtomate transformi retadresojn al funkciantaj ligoj.

Pri skecxo - mi pensos. Mem mi neniam verkis tiajn.

Brunsxtono

mybb@mybb.ru (Mikaelo Bronsxtejn) — Sat, 16 Jun 2007 20:46:03 +0400

Mi estas Mikaelo Bronsxtejn aux Brunsxtono, bedauxrinde jam membro de Veterana Esperantista Klubo. Mi ellernis esperanton en 1962 kaj en la sama jaro auxdacis ektraduki kantojn kaj ekverki poemetojn en la lingvo nova por mi. La provoj estis pli-malpli acxaj, sed mi trovis bonajn instruantojn - Benciono Berin, Konstantin Gusev kaj Jefim Zajdman. Ili iom bridis mian vervon, klariginte al mi, kio mi estas, kaj kio estas mia lingvoposedo. Kun kora danko mi komencis poiomete sxangxi la staton. Tion mi faras gxis nun, intertempe verkante-tradukante poemojn kaj prozajxojn. Gxis nun aperis 23 libroj, kies (kun)auxtoro/tradukinto estas mi. La lasta el la aperintaj - "Heliko sur deklivo" de fratoj Strugackij, kiun mi tradukis.
Bedauxrinde, mi ne verkas teatrajxojn, sed mi esperas, ke iuj kantoj, poemoj kaj prozajxoj, kiujn mi faris, estas tauxgaj por spektakligo.

Teatrajxo pri Postnikov

mybb@mybb.ru (Mikaelo Bronsxtejn) — Sat, 16 Jun 2007 19:43:48 +0400

Mi ricevis peton de Sasa Popovic, serba aktoro, konata pro sukcesaj spektakloj, prezentitaj dum la UK en Vilno. Li petis permeson fari monospektaklon pri Aleksandr Postnikov, uzante mian romanon "Dek tagoj de kapitano Postnikov". La permeso estas donita, do ni esperu, ke ni vidos vivan Postnikov (Sasa estas svelta alta, oficiraspekta persono) en la Roterdama UK.

Fotogalerio de jalta teatra E-studio

mybb@mybb.ru (Jefim) — Fri, 15 Jun 2007 22:39:10 +0400

Aktoro Andreo Sxestakov prezentas scenan etudon "Radiko sur vojo". (2007)

Sasxa

mybb@mybb.ru (sasxa) — Tue, 12 Jun 2007 15:25:38 +0400

Saluton!
Mi havas 22 jaroj. Mi esperantigxis februare 2006.
Mi neniam ne imagis ke esperanto cxangxigxos mia vivo.
Esperanto igxis parto de mia vivo, kaj mi ne povas imagi sin sen.

de 23 09 06 mi estas aktorino kaj helpanto de rezxisero de e-studio.

de 05 05 07 mi devis igxi kunlaboranto de e-studio, cxar septembre mi forveturos al Pollando por studado.
Sed mi ankoraux nuntempe laboras kun studio kaj vizitadas provludoj.

iom poste mi skribos pli....

Jalta studio de E-teatro

mybb@mybb.ru (Jefim) — Fri, 01 Jun 2007 21:43:40 +0400

Saluton, Aleksandr!
Via sciigo gxojigas nin.
Se vi havas iujn skecxojn interesajn, bonvolu sendi al forumo aux al jefim_z@mail.ru
Mi esperas partopreni RET kaj orgnizi tie prezenton de "Krimea legendo", uzante la partoprenantojn el diversaj urboj.
Amike - Jefim Z.

Simpla uzo de la forumo

mybb@mybb.ru (A.V.) — Mon, 21 May 2007 03:29:11 +0400

Se vi volas simple uzi la forumon, do legu sen registrigxo.

Por fari novajn temojn, respondi, redakti necesas registrigxi.

---------------------------------------------------------

Historio de Esperanto-teatro

mybb@mybb.ru (Jefim) — Mon, 21 May 2007 03:23:07 +0400

Historio de Esperanto-teatro

En septembro 1996 estis 100-jara jubileo de la unua teatra surscenigo en esperanto. Komedio �Unua brandfaristo� aux ��iel diableto meritis pecon da pano� , verkita de Leo Tolstoj en 1886,
Estis tradukita al Esperanto en 1896 kaj samjare en septembro prezentita en Smolensk fare de anoj de loka E-grupo. Post tiu ĉi premiero teatro en Esperanto aperadis en diversaj landoj je diversaj niveloj. Oni tradukadis klasikaĵojn, kreadis kaj eldonadis originalajn verkojn kaj okazadis prezentadoj surloke, en teatraj festivaloj kaj ankaux en internaciaj kaj naciaj Esperanto-kongresoj.
Tion realigadis amatoraj kaj profesiaj aktoroj kaj reĝisoroj. Hodiaŭ en E-periodaĵoj konstante aperas informoj pri eventoj de teatra E-vivo.

Regulaj teatraj prezentadoj en Esperanto komencigxis en 1905 j., kiam en la unua Universala E-kongreso 7 diversnaciaj amatoraj aktoroj prezentis komedion de Moliere � �. Dum longa tempo ĉefa ebleco prezenti teatraĵojn en esperanto al multnombra spektantaro estis nur la Universalaj E-kongresoj., kie inter la aktoroj estis ankaŭ profesiuloj. Multnacia publiko ĉiam kun granda intereso akceptis tiujn spektaklojn.

Elstaran rolon en historio de E-teatro ludis Internacia Arta Teatro kaj Bulgara Esperanto-teatro.
La Internacia Arta Teatro estis fondita en 1957 en Parizo de reĝisoro Srdijan Flego el Kroatio. Ĝin partoprenis aktoroj el diversaj landoj. La provludoj okazis en Kroatio. La teatro spektaklis de 1957 gxis 1969 en ĉiuj UK, krom la UK en Tokio en 1964.
En la repertuaro estis verkoj de Anton Ĉeĥov (Pri malutilo de tabako, Geedziĝo), , Jean Cocteau (La homa voĉo, Bela indiferentulo), Jean-Paul Sartre. (Respektema P., Sen eliro), Molière(Friponaĵoj de Skapeno), Henrik Ibsen (Reaperintoj), Branislav Nuŝiĉ (Analfabeto), Carlo Goldoni (Kurioza okazaĵo), Federico García Lorca (La amo de Don Perlimplino),Eugène Ionesco (Leciono), Ferenc Molnár (Unua paŝo), Luigi Pirandello (Homo kun floro enbuŝe), Arkadij Averĉenko (Bona leciono) kaj de multaj aliaj, ankaŭ de esperanto-dramistoj Marjorie Boulton (Maneken-Parado) kaj Julio Baghy (La holanda pupo).
Bulgara E-teatro en multaj E-kongresoj prezentis spektaklojn �La kaverno de Salamanka�(Cervantes), "La gastejestrino" (Goldoni), "Fabelo pri kolpakoj" (Panĉev), "Mortintoj de Spoon River" (E. Lee Masters), "La lasta magnetofonbendo de Krapp" (Beckett), "Rozoj" (Benedetti), "Triptiko" (Giorgio Silfer), "La vorta klaso (Giorgio Silfer), �Pikniko sur batalkampo�(Fernando Arrabal).
En 1920 j. En Parizo aperis la unua E-kabareo �La verda kato�, poste de 1936 ĝis 1939 � kabareo �Bolanta kaldrono� kaj en 1944-1956 �.�. kabareo �La tri koboldoj�. Ĉiuj ili estis fonditaj de fama E-verkisto Raymond Schwartz
En 1954 ĉe E-klubo en Praha aperis aktora kolektivo �La Verda Ĉaro de Julio Baghy� , fondita de aktoroj Antonín Seemann kaj Eva Seemannová.
Drama grupo de studenta E-klubo en Zagreb, fondita en 1959 �. de fama aktoro Mladen Šerment, multfoje prezentis sin eksterlande, ankaŭ antaŭ neesperantista publiko..
En 1974 du parizaj teatraj E-grupoj unuiĝinte kreis Parizan E-teatron TESPA. En 1978-1982 en Parizo ekzistis E-kabareo sub gvido de kantisto Ĵak Lepuil kun partopreno de artistoj el TESPA. Tiu ĉi teatro spektaklis ankaŭ en E-kabareo �La ruza kruĉo� kaj eldonadis teatran E-gazeton �Kulisoj internaciaj�. Repertuaro de la teatro: Andromaka (Jean Racine), Aŭtunaj ventoj (Frederic Pujula i Valles), La justuloj (Albert Camus), La kalva kantistino (Eugène Ionesco), La fatomaŝino (Jean Cocteau), Seneliro (Jean-Paul Sartre) k.a.
En la sama 1974 j. En Zagreb aperis �Nova Teatro� kun spektaklo �Trompo� de Emillija Lapenna.
En 80-aj jaroj en Sovetunio ekzistis profesia Leningrada E-teatro sub gvido de Oleg Popov. Ĝia repertuaro: �Gamlet� (William Shakespeare, tr. de L.Zamenhof), �Sonĝo de ridinda homo� (F.Dostojevskij), La teatro kelkfoje partoprenis festivalon �Velura Sezono� en Jalto.
En 1985 en Germanio aperis teatra grupo �Fia koincido� , kies unua spektaklo estis �Kalva kantistino de Eugène Ionesco. Post granda sukceso de la spektaklo en IJK kaj UK ĝi decidis daŭrigi la teatran agadon kaj preparis �Pikniko sur la batalkampo� (Fernando Arrabal), �La aŭdienco� (Václav Havel), �Nora� (Henrik Ibsen) kaj sketĉon �Same procedi kiel ĉiujare� (Freddie Frinton).

Ekde 1999 jaro agadon de la grupo daŭrigis junulara teatra kolektivo �Trupo Torina Nova�, kiu sub gvido de Jordan Todorov preparis dramon de E-dramisto Giorgio Silfer �Familio de Anto Speri�.
En 1984 aperis fama varsovia teatro �Espero� sub gvido de Zofia Banet-Fornalowa.
Aperadis kaj ekzistas nun multaj teatroj de unu aktoro, ekzemple, teatro de Jerzy Fornal en Pollando..
En 1990 Arno Lagrange kaj Walter Hebert, franca aktoro, kiu ellernis esperanton por realigi en Esperanto �Arkitekto kaj imperiestro de Assirio� (Fernando Arrabal), kreis teatran grupon �Kallima�, kiu en 1990 turneis al Sovetunio.
En 1980 aktorino Solen' kune kun Arno Lagrange fondis la teatron La Krizalido, kiu prezentadis dulingve:france kaj esperante. La repertuaro: Ĉu Dio bojas? (Francois Boyer), La evento (Guy Foissy), Soleco (Emilja Lapenna), La forlasitiino (Max Maurey), La amanto (Harold Pinter), La plezuro disiĝi (Jules Renard), Meluzina (Solen), Lasu neĝon fail (Pierrette Dupoyer).
�Teatra Trupo de Tuluzo� (TTT) ĉe Esperanto-Kultur-Centro de u.Tuluzo sub gvido de Arno Lagrange ekde oktobro 2004 prezentas �Familia etoso� laux �Un Air de Famille� Agnès Jaoui � Jean-Pierre Bacri. En la repertuaro: �La rekta metodo� (Tristan Bernard), �La krimo de la strato L'Ursin'� (Eugène Labiche), �Forlasita�(Max Maurey).
En 1968 studenta E-klubo de Zagreb organizis Internacian Pupteatran E-festivalon, kiu okazadis ĉiujare.En la unuaj festivaloj pupteatroj povis prezenti spektaklojn nur en Esperanto, sed nun ili rajtas mem elekti la lingvon. Rezulte de tiu cxi iniciato de esperantistoj Esperanto fariĝis oficiala lingvo de de la Internacia Pupteatra Asocio. En la festivaloj partoprenis jam pli ol 350 pupteatroj de la tuta mondo, estis prezentitaj pli ol 450 diversaj spektakloj, el kiuj multaj � en Esperanto.
En diversaj landoj konstante aperas amatoraj teatraj E-kolektivoj, pri kiuj oni ekscias nur post kiam ili sukcesas sin prezenti en la internaciaj E-aranĝoj aux anonci sin en reto. Unu el tiuj, �LEEN Teatra Rondo� aperis fine de 2005 j. en Israelo. Somere de 2006 j. ĝi jam montris en israela E-kongreso spektaklojn �Urso� de Anton Cxehxov kaj �Preter la trikvaloro de�l vojo� de la gvidanto Gian Piero Savio.
Aŭtoro de tiu ĉi artikolo antaŭ kelkaj jaroj recenzis italan muzikalon �Venu rapide homoj� pri la vivo de S.Francisko el Asizo, bonege farita de teatra grupo el itala urbeto Blaza en Esperanto. reĝisoro kaj plenumanto de la ĉefa rolo - Pier Luigi Cinquantini.
Jefim Zajdman
P.S. Mi devas konfesi, ke mi nur antaŭ jaro ekinteresiĝis pri E-teatro post kiam konatiĝis kun teatra reĝisoro Aleksandr Gent, kiu proponis organizi teatran E-studion ĉe jalta E-klubo kaj faris ĉi forumon. Tio, kion mi kompilis, serĉante materialojn en reto, certe estas ne plena kaj verŝajne eĉ ne tute ĝusta. Tial mi petas ĉiujn esperantistojn aldonadi kaj korektadi tiun ĉi unuan artikolon.

Jefim

Instrukcio por registrigxo

mybb@mybb.ru (A.V.) — Mon, 21 May 2007 03:08:32 +0400

Estimataj uzantoj!

Vi povas registriĝi en la forumo, eniri, krei siajn temojn au pridiskuti la fremdajn kaj ricevi respondojn lau jena instrukcio

Instrukcio

En la supra linio estas 5 vortoj en cirilica:
1. �� - eblas rigardi sen registriĝo.
2. �� � listo de registritaj personoj
3. �� � serĉo de bezonata persono au informo
4. �� � por registriĝĝo
5. �� � por eniri la forumon post registriĝo

Por regisriĝi premu la 4-an vorton kaj malfermiĝos fenestro. La registriĝo ebligos al vi redakti kaj forigi viajn informojn, aldoni vian propran nomon au iun devizon, aboni novajn informojn.
Sube estas formo, plenigenda por la registriĝo.
En fenestreto �� enskribu vian nomon au �login� (ne pli longan ol 25 signoj).
En fenestreto �� enskribu pasvorton (4-16 signoj) kaj memorfiksu, kie vi premis �shift�. Apude en fenestreto ��  ripetu la saman pasvorton.
En fenestreto �E-mail� enskribu vian retadreson.
Fiksmemoru vian �login� kaj "pasvorton" (pli bone skribu por memoro).
Fine premu la butonon �� - aperos konfirmo kun via nomo.
Se vi ne sukcesos registriĝi, bonvolu sendi viajn donitaĵojn al jefim_z@mail.ru , oni registros vin kaj poste vi povos mem ŝanĝi vian pasvorton.

Instrukcio por laboro en forumo

1. Por eniri la forumon en fenestreto �� enskribu vian nomon au �login�,
en fenestreto �� vian pasvorton kaj premu butonon ��.
2. Vi estos en la forumo, kie en la 1-a linio dekstre devas esti vorto ��
kaj en 3-a linio saluto kun via nomo.
3. Elektu parton au temon de la forumo, premu sur ĝin por malfermi kaj vi povos legi.
4. Se vi malfermos la temon kaj tralegis, trovu dekstre supre surskribon �� (respondi). Premu ĝin kaj en granda fenestro ,malsupre skribu viajn komentojn kaj demandojn. Konvinkiĝu, ke eraroj forestas kaj premu butonon �� (forsendi). Atendu ĝis kiam via informo aperos.
5. Se vi volas krei vian temon, eniru en parton, kiu vin interesos, kaj dekstre supre trovu vortojn ��  (komenci sian temon). Premu ĝin.
Malsupre aperos du fenestreto. En la supra mallarĝa enskribu kurte (ne pli ol 50 signoj) nomon ve via temo, en la granda skribu viajn pensojn, ideojn ktp pri la temo. Poste malsupre notu en kvadrateto por ricevadi informojn pri novaj sciigoj je la temo.
Premu butonon malsupre kun surskribo �� (krei), atendu ĝis kiam aperos via temo.
Se aperos demandoj, skribu al jefim_z@mail.ru

La didaktika valoro de teatraj verkoj

mybb@mybb.ru (Jefim) — Sat, 12 May 2007 20:31:57 +0400

Centjarigxo de la esperantlingva teatro

En septembro 1996 okazis la centjara datreveno de la unua teatro-prezentado en E-o. La komedio Unua brandfaristo aw kiel diableto meritis pecon da pano, verkita de Lev Tolstoj en 1886, estis esperantigita en 1896 kaj samjare en septembro surscenigita en Smolensk, Rusio, fare de membroj de la loka grupo. Post tiu epokfara premiero, la esperantlingva teatro evoluis en pluraj landoj kaj sur cxiuj niveloj. Mondaj klasikajxoj de la teatra gxenro estis tradukitaj, originalaj verkoj estis publikigitaj, kaj prezentajxoj okazis kadre de lokaj societoj, teatraj festivaloj, kaj ankaw landaj kaj internaciaj kongresoj. Partoprenis amatoraj kaj profesiaj aktoroj kaj regxisoroj. La historio de tiu vigla teatra vivo en Esperantujo estas dokumentita en tri detalplenaj kajeroj fare de Zofia Banet-Fornalowa2.
D-ro Zamenhof mem tre frue montris interesigxon pri teatra agado inter esperantistoj. En letero, kiun li sendis en 1903 al Carlo Bourlet, la redaktoro de La Revuo, la awtoro de la lingvo esprimis sian opinion, ke migranta teatra trupo estus la plej efika maniero fari propagandon pri E-o. Hodiaw internaciaj kaj lokaj periodajxoj konstante informas la e-istaron pri surscenejaj eventoj, kaj cxiujare novaj dramverkoj aperas libroforme.
Sur la tereno de la lingvoinstrua metodiko pluraj fakuloj alte taksas la didaktikan valoron de la drama gxenro en lernejoj por faciligi lernadon de E-o. Ne mankas publikigita materialo en la formo de skecxoj kaj teatrajxetoj por uzo de instruantoj kaj grupgvidantoj, kaj eblas legi en la Esperanta gazetaro entuziasmajn raportojn pri sukcesa utiligo de tiu materialo.
Tipologio de teatraj prezentajxoj
En sia artikolo Teatro por klubvesperoj3, Eduard Tvaro?ek pritraktas la funkcion de teatraj prezentajxoj kiel programeroj de klubaj kunvenoj, kaj liaj konsiloj estas facile aplikeblaj al la lerneja situacio. Jen resumo de lia priskribo de la diversaj sxtupoj karakterizantaj la agadon de neprofesiaj surscenigantoj kaj aktorantoj.
Cxe la unua sxtupo estas la teatro de unu aktoro, kiu ofte estas humura kabaredajxo, sed ekzistas ankaw seriozaj monodramoj kun literatura valoro. Tvaro?ek nomas la pupteatron teatro de unu kaj duonaktoro, en kiu la pupo anstatawas duan aktoron. Cxi-speca teatro estas bone konata en lernejoj, kie plej ofte estas uzataj manpupoj faritaj - kune kun la dekoracio - de la lernantoj mem. Pupisto devas havi kapablon modifi la vocxon por krei la personecon de la dua rolanto. Se li havas talenton, li povas moduli sian parolmanieron kaj vocxtonojn diversforme por aldoni pli da rolantoj al sia pupteatrajxo. La enhavo de pupteatrajxoj povas bazigxi sur tute originalaj temoj, sxercoj kaj anekdotoj kaj ankaw sur reverkitaj versioj de konataj fabeloj aw popolrakontoj. La dekoracio povas esti tre simpla, nur suficxa por doni la etoson de la lokoj de agado.
La sekva sxtupo estas la skecxo, en kiu la nombro de aktoroj estas senlima sed optimume varias inter du kaj kvar. Enhave kaj teknike la skecxo similas al la pupteatrajxo, kvankam kelkfoje la intrigo ne estas komedia sed prezentas tragedian temon. La dekoracio, ecx se gxi estas minimuma, devas servi por stimuli la imagpovon de la spektantoj.
Variajxo de aktorado cxe tiu cxi sxtupo estas la improvizita skecxo. Du aw tri volontuloj elpensas intrigon kaj, sen antawe verkita teksto, provludas unu aw du fojojn kaj poste prezentas sian skecxon al la cxeestantoj, kiuj siavice faras la samon. Dum mia restado antaw kelkaj jaroj en Kulturdomo Grgxsillon, mi partoprenis en la arangxado de improvizitaj skecxoj kaj konstatis, ke gxi estas tre valora programero, cxar gxi instigas la cxeestantojn al aktiva uzo de la parola lingvo. Ankaw nun en Grgxsillon la organizantoj utiligas skecxojn por helpi partoprenantojn perfektigi sian lingvouzon. En la rubriko "Nia Filmo" de Heroldo de Esperanto (13/1995, pgx. 2) fotoj 1 kaj 2 montras aktorantojn en skecxoj, kiuj venis el la libroj de Bertram Potts4 kaj Robert Mackay5.
La pli altaj sxtupoj law klasifo de Tvaro?ek estas la prezento de kompletaj unuaktaj kaj pluraktaj komedioj. La plej efika prezentado de tiuj cxi postulas teatron aw almenaw salonon kun podio, kurteno kaj rimedoj por variigi la lumigadon de pli komplika dekoracio. Geaktoroj en cxi-specaj teatrajxoj povas esti pli multenombraj; ili devas surporti kostumojn kaj esti lerte sxminkitaj.
Funkcioj de dramoj en lernejaj situacioj
En fakverkoj pri metodiko de fremdlingva instruado estas emfazite, ke la instruanto devas okazigi kondicxojn por malbremsi perceptadon kaj memoron per kreo de pozitivaj afekciaj procezoj. Temas specife pri amikeca, netimiga kaj senstrecxa traktado de lernantoj. Kutimaj lecionoj pri gramatiko disvolvigxas en atmosfero de dawra, strecxa atentado. Devas okazi ankaw periodoj de spontana atentado kaj ripozigo per ludado, kantado kaj stimulado de korpaj movigxoj. Gxuste tiun postulon de la instrua laboro plenumas ludado de roloj kaj dramigo de simplaj teatraj pecoj. La plej facila maniero fari la transiron de la lernocxambro al la imagplena mondo de la scenejo estas per dramigo de lernolibraj legajxoj, se en la tekstoj trovigxas agantaj personoj.
Lernantoj kun granda gxuo transprenas rolojn de aliaj homoj kaj ecx bestoj, kaj ili vivigas la legajxojn en dialoga formo. La bezono parkerigi kaj flue eldiri frazojn en la lernata lingvo havas la efikon elimini la timon malfermi la busxon, kaj lernantoj rigardas la fantazian mondon de la teatra scenejo kiel formon de malstrecxiga ludado.
Jozefo Horvᴨ faras konkretan proponon apliki tiun cxi instrumetodon por aktivigi lernantojn per utiligo de la enhavo de la Asteriks-komiksaj libroj6. Cxar la bildrakontaj tekstoj konsistas plejparte el dialogoj, ili estas tre facile adapteblaj por surscenigo kiel skecxoj. Apartaj instrukcioj ne estas bezonataj, cxar la bildoj mem montras la agojn, kiujn la aktoroj devas imiti. Cxio dependas de la fantazio de la lernantoj kaj la lerteco de la instruanto, kiu rolas kiel regxisoro. La neludeblajn partojn kaj klarigojn en la teksto oni povas rakonti.
Awtoro de elementa lernolibro, kiu taksas grava la uzon de skecxoj tre frue en la instruado de la lingvo, estas Vilma Eichholz. En sia ses-parta kurslibro En novan mondon7 estas inkluditaj en la unua kajero plej simplaj skecxoj por du aw tri rolantoj. En la sekvaj kajeroj trovigxas plurscenaj teatrajxetoj por lernejaj teatro-trupetoj. Akompanas la ses tekstokajerojn kasedoj kun la legajxoj kaj teatrajxoj.
Tiel evidenta estas tiu cxi rimedo paroligi lingvolernantojn, ke ne estas surprize, ke awtoroj de dramaj verkoj atentigas, ke ili verkis simplajn skecxojn gxuste por la didaktika celo akceli parolekzercadon. Tiaj publikigajxoj, kies skecxoj jam estis sukcese prezentitaj sur scenejoj, estas Gajaj klubvesperoj de G. Riisberg8, Ni komedietas... de Zora Heide9, kaj Ni aktoras... 3 komedietoj de Marjorie Boulton10. Ne mankas en la bibliografio de teatraj verkoj en E-o pluraj kolektoj de teatra materialo por progresantaj lernantoj. Teatro en societo11 havas 12 originalajn skecxojn prezentitajn en kunvenoj de la E-Societo "Bude Borjan" en Zagrebo, kaj Ni ludas teatrajxon de E.V. Tvaro?ek12 kun kvar pli longaj unuaktajxoj, same servas por ekzerci rolantojn en pli kompetenta lingvouzo. Pli ampleksa kolekto de skecxoj kaj drametoj estas Virino cxe la landlimo de M. Boulton13, en kies antawparolo la awtoro eksplicite apologias pri sia dedicxo al verkado de Esperantaj drametoj. Unue, sxi celas pliricxigi la mankhavan gxenron en E-o; sxia dua motivo estas pedagogia. ?i skribas:
"Por ellerni la lingvon, oni devas multe legi; kaj por flue paroli, estas pli utile multe lawtlegi. Dramlegado tre helpas en kursoj, kaj la publika prezentado de dramo estas utila portempa celo. Tial mi verkis ne nur por spertaj e-istoj, kiuj kapablas bone ludi seriozajn dramojn, sed por timemaj gekomencantoj, kiuj povos iom forgesi siajn timojn en simplaj roloj. Ni kutime lernas multon kaj bone fiksas gxin en la memoro, kiam ni amuzigxas pere de lingvo aw alia studotemo.
Mi ankaw kredas, ke amatora dramprezentado, ecx dramlegado, estas terapie tre valora. Dum ni aktoras, ni forgesas nin mem kaj niajn problemojn, ni eksterigxas ripozige kaj eble ankaw stimulas nian imagpovon simpatian. Dramaj ekzercoj ofte helpas nin al malstrecxigxo kaj tiel al pli bona mensa sano. Ni civilizuloj iom forgesis ludi, kaj cxiuj homoj bezonas ludon; dramaj aktivoj donas al ecx la plej laborobsedita konscienco decan pretekston por ludi kaj junigxi" (pgx. 7).
Se instruanto intencas utiligi publikigitan materialon, ofte estas necese iom modifi partojn de la teksto law la lingvokapablo de lernantoj. Teatra verko, kiu estas tre facile adaptebla por cxiuj niveloj de lingvoscio, estas Amo per proverboj!14, unuakta komedio, en kies dialogoj estas cititaj multaj lernendaj proverboj. Cxiu sceno servas kiel ekzerc-materialo por unu aw pli da lecionoj. Ankoraw unu populara teksto estas la dramigita versio de La eta princo de Antoine de Saint-Exupgxry15. La redaktoro klarigas, ke la scena versio de tiu mondkonata libro estis verkita por profesia junulara teatro kaj pro tio kelkaj scen-arangxoj impresas tro komplikaj. Tamen, en lernejaj elementaj kursoj, eblas elekti kaj prezenti kelkajn el la dek tri unuopaj scenoj, en kiuj rolas regxo, laborema lanternisto, cxarma vulpino, acida negocisto kaj pluraj aliaj. Vigligo de la kursa laboro estas tre necesa, kaj lerta kursgvidanto kapablas simpligi scenajn kadrojn, tiel ke eblas arangxi prezentajxojn en simpla klasa aw societa cxambro.
Notoj
1) Zofia BANET-FORNALOWA. La unua estis brandfaristo. Esperanto, februaro 1996, pgx. 22-23.
2) Zofia BANET-FORNALOWA. Esperanto-teatro. 3 kajeroj.
1. Skize pri Esperanto-teatro, 36 pgx.
2. Universalaj Kongresoj kaj Esperanto-teatro, 28 pgx.
3. Polaj aktoroj kaj Esperanto-teatro, 88 pgx.
D?orf: Alfred Conzeth; 1990.
3) Eduard V. TVARO?EK. Teatro por klubvesperoj. Literatura Foiro, 1995. Unua parto: aprilo, n-ro 154, pgx. 105-108; dua parto: junio, n-ro 155, pgx. 159-165.
4) Bertram POTTS. Facila skecx-albumo. Chapec꠆onto; 1984, 112 pgx.
5) Robert MACKAY. Fajro! Fajro! 1965, 20 pgx.
Robert MACKAY. Dek kvin komedietoj. Glasgow: 1983, 82 pgx.
6) Jozefo HORV?H. Kelkaj pliaj proponoj por utiligi la Asterikson en la lingvoinstruado. Pgx. 75-76 en: Metodiko en la praktiko, redaktita de Zs. Barcsay. Budapest: Hungara Esperanto-Asocio; 1982, 122 pgx.
7) Vilma S. EICHHOLZ. En nova mondon. Rektmetoda kurso por geknaboj. Bailieboro (Kanado): Esperanto Press; 1984, 384+74 pgx. Ilus. Inkluzive de du po 90-minutaj kasedoj.
8) G. RIISBERG. Gajaj klubvesperoj. Skecxoj kaj ludoj. Aabyh?ansk Esperanto-Forlag; s.d., 32 pgx.
9) Zora HEIDE. Ni komedietas... Aabyhoj: Dansk Esperanto-Forlag; 1971, 32 pgx.
10) Marjorie BOULTON. Ni aktoras...3 komedietoj. Aabyhoj: Dansk Esperanto-Forlag; 1971, 36 pgx.
11) Teatro en societo. Zagreb: Kroatia Esperanto Servo; 1955, 84 pgx.
12) Eduard V. TVARO?EK. Ni ludas teatrajxojn. Aabyh?ansk Esperanto-Forlag; 1971, 31 pgx.
13) Marjorie BOULTON. Virino cxe la landlimo. Kopenhago: Eldonejo KOKO; 1959, 196 pgx.
14) Arthur Azevedo. Amo per proverboj! El la portugala tradukis A. Couto Fernandes. Laroque Timbaut (Francio): Cercle espgxrantiste de l' Agenais; 1981, 21 pgx.
15) Antoine de Saint-Exupgxry. La eta princo. Kroatigis kaj enscenigis Zvjezdana Ladika. Tradukis el la kroata Emilija Lapenna. Zagreb: Zagreba Esperanto-Ligo; 1990, 36 pgx.
Bernard Golden, Damjanich u. 1/C. I. 8. HU-8200 Veszprgxm, Hungario
[Redakcia aldono: Krom la menciitaj libroj ankaw la verkoj de nia kolego Stefan MacGill estas bone uzeblaj kaj plurfoje sukcese prezentitaj.
Ekzemple: Najbaroj kaj boroj (HEA, 1989), Pordoj (Stafeto, 1984), La lawta vekhorlogxo (NEJ, 1979), Tridek roluloj (TEJO, 1981).
Ampleksan materialon pri la sama temo ("Instrui per aktorado", "Paroligi per rol-ludoj") vi trovas en IPR 87/2-3 kaj 88/1.]

Bernard Golden

Rememoroj pri teatra aktoro Nikolaj Rytjkov � martiro de reprezalioj

mybb@mybb.ru (Jefim) — Sat, 12 May 2007 20:26:40 +0400

Kun Nikolaj Rytjkov mi unuafoje konatiĝis en 1962 j. Mi estis tiam fininta fizikmatematikan fakon de Ĥarkova universitato, veninta al apudmoskva urbo Kolomno labori en uzino. Tuj post la alveno mi trovis kelkajn inĝenierojn, kiuj intencis lerni esperanton. Mi ne estis tiam aktivulo, ne povis paroli esperante, nur korespondis. Ili petis min instrui la lingvon al ili kaj por pliinteresigi min veturigis al moskva E-klubo. La unua esperantisto, kiun mi ekvidis tie, estis Nikolaj Rytjkov.
Li estis homo de mirinda sorto. Oni arestis lin en 1939, kiam li estis komsomola sekretario de
moskva teatra instituto kaj aktiva esperantisto. Nikolaj suferis en koncentrejoj 10 jarojn. Ĉar li ne rajtis loĝi kaj labori en Moskvo, li eklaboris en kolomna lokomotivkonstrua uzino kiel; seruristo kaj estis aktiva ano de la urba popola amatora teatro. Baldaŭ li estis denove arestita kaj suferis en koncentrejoj ankoraŭ 8 jarojn.
Li estis tre energia homo, pasie ŝatanta esperanton kaj teatron. Eta detalo: malsupra parto de lia vizaĝo estis simila al tiu de Lenin kaj tial iu skulptisto invitadis lin por modli bustojn de Lenin. Rytjkov aktive partoprenis renaskiĝintan en 1957j E-movado.
En 1962j aperinta en Kolomno E-grupeto ricevis de la uzina partikomitato permeson eldoni
afiŝon, en kiu invitis urbanojn al prelego pri Esperanto. La afiŝo longe ne aperis el presejo, sed ni eksciis, ke ĝi kuŝas en urba biblioteko, sed la partikomitato decidis ne permesi la prelegon. Vizitinte la bibliotekon, ni diris, ke venis por la afiŝoj kaj tie decidis, ke oni sendis nin el la partikomitato. Tuj malfruvespere ni dispendigis la ŝtelitajn afiŝoj tra la urbo kaj matene ili iĝis sensaciaĵo. Al la prelego venis ĉ.500 homoj kaj post ĝi komenciĝis registrado al E-kuroj, kiun ni ĉesis post kiam registriĝis 300. Al la prelego mi invitis Nikolaon kaj ĵurnaliston Aleksandr Ĥarkovskij. Mi ne sciis tiam, ke en 1949j Nikolao estis arestita en Kolomno. Sed tio havis mlbonajn sekvojn � KŜS baldaŭ active okupiĝis pri ni.
Ni decidis komenci 3 E-kursojn: urban, uzinan kaj lernejan. Mi devis instrui en la uzino, en lernejo Ivan Davidkin kaj por la granda urba E-kurso ni invitis du malnovajn moskvajn esperantistojn, kiuj konsentis alveturadi al Kolomno laŭvice kaj instrui page dufoje semajne.
Ĉiu el ili venis nur unufoje, ĉar la veturo de Moskvo per elektrotrajno daŭris pli ol 2 horoj. .
Tial, ĉu mi volis tion aŭ ne, sed devis ekinstui ankaŭ enurbe. Sed ĉiufoje post kiam pasis E-leciono, sekvafoje oni rifuzis al ni je iu preteksto. Rezulte tiuj, kiuj ne ĉeestis lecionon, la sekvan ne povis trovi, ĉar la kursejo ĉiam sanĝiĝis kaj nombro de la kursanoj digelis. La samo okazis ankaŭ en la uzino, sed tie ni baldaŭ eltrovis la fi-informanton kaj, interkonsentinte inter ni, nomis en lia ĉeesto neveran lokon la sekva leciono.
La urban E-kurson sukcese finis unu el la plej bonaj aktoroj de la popola teatro Gennadij Abrosimov, tial mi ofte vizitis spektaklojn de la teatro. La premierojn ofte vizitadis Rytjkov kaj ni ĉiam kune spektis .
La unuajn E-kursojn finis ne multaj. Kiel mi jam menciis, mi komencis instrui, ne povante paroli. Mi simple uzis la lernolibron de �Praktika E-kurso por angle parolantaj landoj� , kopiis bildojn el ĝi, surdorse de ĉiu bildo skribis demandojn kaj respondoj el la libro kaj instruis rektmetode. Fine de la kurso mi kaj kelkaj kursanoj jam povis paroli kaj nia 8-persona grupo veturis al BET-4 en Latvio.
Tiamaniere aperis la unua aktiva junulara E-grupo en Centra Rusio (fama moskva junulara grupo �Fajrero� tiam jam estingiĝis, ankaŭ la leningrada apenaŭ bruletis). La grupanoj satis veturadi dimanĉe al moskva E-klubo, ĉar sciis, ke vespere post spektaklo en teatro, kie Nkolao laktoris, li ĉiam venos al la klubo kaj ion prezentos.
Mi memoras, kiel mi renkontis lin en la klubo antaŭ forveturo al Litovio, kie ni estis organizantaj la unuan SEJT (Sovetia E-junulara tendaro). Ankaŭ li survalizis antaŭ forveturo al Eŭropa E-konferenco en Aŭstrio. Kaj ege nervoziĝis. Baldaŭŭ ni ekscis, ke li decidis ne reveni al la lando. Post tiam pri li mi povis informiĝi nur dank� al etaj informoj en �Heroldo de Esperanto�. Jen li estis legisto en BBS, jen en itala E-kongreso, kiu okazis sur ŝipo, krozanta tra Meditaranea maro, anstataŭ neveninta bulgara E-teatro legis rakontojn de Solĵenicin .Gennadij Abrosimov, kiu poste partoprenis junularan E-kongreson en Hungario, konatiĝis en la kongreso kun filino de prezidanto de itala E-Asocio, kiu rakontis al li jenon. Rytjkov post la itala kongreso noktumis en ilia hejmo kaj al demando de ŝia patro pri kaŭzo de la fuĝo respondis:
�Fuĝis kiel rato el drononta ŝipo�. Antaŭ lia fuĝo E-komisiono ĉe la Unio de societoj por amikeco kun fremdaj landoj trompis esperojn de esperantistoj pri rekreo de Unio de esperantistoj de sovetaj respublikoj. Li tiam respondecis pri la solena koncerto dum la inaŭgura vespero. Evidentiĝis, ke la promeso estis simple preteksto por kolekti por KŜC adresojn de ĉiuj esperantistoj.
Estas interese, ke post reveno de Gennadij el Hungario kun li konversciis kŝc-ano, kiu ial interesigxis, ĉu Rytjkov transdonis ion al mi�
Nikolao ekmalsanis je kancero, antaŭ decida operacio li telefonis al sia eksa edzino en Moskvo kaj diris, ke se li restos viva, ŝxi revidos lin en Moskvo. Tio estis antaŭ la �rekonstrua� periodo kaj povis signifi, ke eble li restis eksterlande laŭ tasko de KSC. Ŝi tuj kuris al kŝc-ano, kiu ŝin konstante turmentis per demandoj pri la edzo, kaj demandis lin, ĉu tio vera. �Jes, - respondis tiu � ni donis al li taskon, sed li ne plenumis ĝin�.
Jen estas ĉio, kion mi volas rakonti pri tiu ĉi mirinda homo, kiun mi ege estimis, kaj ne nur mi. Mi esperas, ke troviĝos ankaŭ aliaj esperantistoj, kiuj ankaŭ skribos pri

Jefim Zajdman

Unua artikolo pri neceso de E-teatro

mybb@mybb.ru (Jefim) — Sat, 12 May 2007 20:23:10 +0400

Mi ĝojas, ke povas komenci skribi pri historio de Esperanto-teatro de informo pri la fama E-pioniro Nikolao Borovko, kiu komence de la jarcento loĝis en mia urbo Jalta, en kies centro sur la domo de la unua urba biblioteko estas instalita memortabulo omaĝe al li. Lia nomo estas bone konata al esperantistoj pro la letero de Zamenhof pri diveno de Esperanto responde al la letero de Borovko. Sed ne multaj scias, ke li estas fakte la unua verkisto de originalaj E-noveloj kaj ke en la unua E-ĵurnalo �La esperantisto� (1891, 10) aperis lia granda artikolo �Pri la tradukoj de poeziaj verkoj en la lingvon esperanto�, la unua en la ĵurnalo ĉi-teme .
En �La esperantisto� (1892, 4) aperis ankaŭ alia lia artikolo �Teatro esperantista�, la unua tiu pri E-teatro. En la sama numero aperis ankaŭ lia unua novelo �Okazo�.
La artikolo restas aktuala ĝis nun. Ne jugxu severe lian lingvajxon, la lingvo ja tiam ankoraux estis ne tiel ricxa, kiel nun. Tial mi ie tradukas la tekston libere.

Estas tre simbole, ke post 114 jaroj ankau en Jalta aperos E-teatro.

Teatro esperantista

La demando pri la rimedoj de propagando de l�lingvo internacia estas tiel grava, ke la plej malgrandaj el ili estas indaj atenton. Sed ŝajnas, ke ĝis nun oni ne metis atenton sur unu sufiĉe fortan rimedon. Ĉiu scias, kian disvolvon ricevis en nia tempo la migrado de eminentaj artistoj de sceno. Gastrolistoj vizitas ĉiujn landoj, ne ĝenante sin per diferenco de la naciaj lingvoj; kaj multaj iras rigardi kaj aŭskulti ilin, eĉ ne sciante ilian lingvon. Dume kia talenta aktoro ne preferus ludi antaŭ publiko, kiu estas kapabla observi ĉiun lian vorton, lian intonacion, la konformecon de tiuj ĉi kun lia plastiko, kun la ludo de lia vizaĝo, t.e. antaŭ publiko kapabla vidi tiujn detalojn, en kiuj enkorpiĝis la arta elemento de lia ludo, kaj kiuj estas duone perditaj por aŭskultantoj, ne komprenantaj tute bone lian lingvon? Esti tute komprenata � estas lia rekta profito, kiel rekta intereso de la publiko estas � tute lin kompreni. En tiu ĉi punkto �Esperanto� kaj sceno povas sin renkonti kaj fari al si reciprokan servon. Se la lingvo internacia povos prezenti la tradukojn de tiuj pecoj, el kiuj plej parte formiĝas la repertuaro de iminentaj artistoj,- ludado en lingvo Esperanto estos nur demando de tempo. Rapidigi la venon de tiu ĉi fakto dependas en alta grado de la esperantistoj mem. Tiun ĉi temon devas preni sur sin iliaj kluboj, pli fortaj ol aparta persono. Oni povas rekomendi al ili sekvantajn rimedojn:
1) Difini premiojn por la plej bonaj pecoj (Hamlet Lear, Macbeth k.c.) kaj preni sur sin la eldonadon de ili;
2) Organizi rondetojn de amantoj de la scena arto por ludi en la lingvo internacia tiajn pecojn, kiuj estas laŭ la fortoj de iliaj membroj; kaj
3) En ĵurnaloj, dediĉitaj al la teatra afero, konigi per specialaj artikoloj la aktorojn kun nia lingvo kaj kun ĝia scena literaturo;
La arto ĉiam multe helpis al la disvastigo de lingvoj, kaj oni povas kuraĝe esperi, ke en tiu ĉi okazo ĝi faros ankoraŭ unu fojon tion saman. Kaj Esperanto ne restos ŝuldanto de la arto; per energio kaj per kapableco de siaj amikoj ĝi povas krei internacian teatron.
Odeso, 1892 N.B.

Rimarko de la redakcio: La ideon de sinjoro N.B. ni plene aprobas kaj ni ĝojus, se ia rondeto de niaj amikoj povus ĝin efektivigi. Se troviĝus impresario, kiu volus krei rondeton da gastrolistoj esperantistaj kaj veturi kun ĝi tra diversaj landoj kaj urboj, li ne sole alportus grandegan servon al nia afero, sed li mem ankaŭ nenion perdus, ĉar internacieco de nia lingvo malfermus al li egale ĉiujn landojn kaj la noveco de nia afero kaj bonsoneco kaj kompenebleco de nia lingvo alportus al la migranta aktoraro ĉie certan nombron da aŭskultantoj.

Ni aldonu nur, ke la redaktoro estis L.Zamenhof.

Jefim Zajdman

mybb@mybb.ru (Jefim) — Sat, 12 May 2007 20:20:15 +0400

Esperantisto ekde 1957, aktiva ekde 1961. Unu el la unuaj tradukistoj de kantoj al esperanto tiutempe, tradukis kaj verkis cx. 100 kantojn. Kunfondinto de SEJM (Soveta esperantista junulara movado) kaj unua gvidanto de gxia kulturfako. Fondinto de E-klubo en Jalta (1977) kaj gxia nuna gvidanto. Organizanto de la Internacia festivalo de E-kanto �Velura Sezono� en Jalta ekde 1979 gxis nun (cxi-jare okazos la 13-a festivalo).
En 1977 tradukis kelkajn ariojn el rok-opero �Jesuo Kristo � superstelo� de Webber kaj prezentis en E-arangxoj en Jalta, Dagestano kaj Kievo. En 1981 verkis humoran teatrajxon en versoj �Krimea legendo�, prezentatan gxis nun.
Kontribuas al E-gazetoj, okupigxas pri historio de agado de E-pioniroj.
Ekde 23-a de septembro 2006 jaro organiza gvidanto de la jalta studio � filio de E-teatro.

ESPERANTO-TEATRO

��� ������������� ������ ����������

����� ����� ����!

War of Islands

??

Teatra spektaklo dum la 13-a Internacia E-festivalo �Velura sezono�

1

Eble indas fari bonhumoran lokon

Vizito de eksterlandaj gastoj al la teatra E-studio

Eble indas fari apartan rubrikon pri pupteatroj

teatrajxo

teknika propono

Brunsxtono

Teatrajxo pri Postnikov

Fotogalerio de jalta teatra E-studio

Sasxa

Jalta studio de E-teatro

Simpla uzo de la forumo

Historio de Esperanto-teatro

Instrukcio por registrigxo

La didaktika valoro de teatraj verkoj

Rememoroj pri teatra aktoro Nikolaj Rytjkov � martiro de reprezalioj

Unua artikolo pri neceso de E-teatro

Jefim Zajdman

��

�� !